Siyasi Parti Nasıl Kurulur?
Türkiye'de siyasi parti kurmak izne tabi değildir; bildirim usulüyle yapılır. Ancak kanunda belirtilen şartların yerine getirilmesi gerekir.
Kurucu üyeler
Parti kurmak için en az 30 kurucu üye gerekir. Kurucuların milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olması şarttır.
Başvuru
Kuruluş bildirisi, parti tüzüğü ve programı ile kurucuların belgeleri İçişleri Bakanlığı'na verilir. Belgelerin teslimiyle parti tüzel kişilik kazanır.
Tüzük ve program
Tüzük, partinin iç işleyişini düzenler: organlar, üyelik, kongre, disiplin kuralları. Program ise partinin siyasi görüşünü ortaya koyar. Her ikisi de Anayasa'ya aykırı hüküm içeremez.
Seçime katılma yeterliliği
Bir partinin seçime girebilmesi için belirli koşulları sağlaması gerekir:
- İllerin ve ilçelerin belirli bir oranında teşkilat kurmuş olmak
- Büyük kongresini yapmış olmak
- Bu durumu seçim takviminde belirtilen süreden önce tamamlamış olmak
Yeterliliği YSK belirler ve seçime katılabilecek partilerin listesini ilan eder.
Denetim ve kapatma
Partilerin mali denetimi Anayasa Mahkemesi tarafından yapılır. Kapatma davaları Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından açılır ve Anayasa Mahkemesi'nde görülür.
Hazine yardımı
Belirli oy oranını aşan partilere Hazine yardımı yapılır. Yardım tutarı, partinin aldığı oyla orantılıdır.