Kapalı Liste ve Açık Liste Farkı

Nispi temsil sistemlerinde partilerin aday listelerinin nasıl oluşturulduğu, seçmenin etkisini doğrudan belirler.

Kapalı liste

Türkiye'de uygulanan yöntemdir. Seçmen partiye oy verir; hangi adayın seçileceğini partinin belirlediği liste sırası tayin eder. Listenin ilk sıraları bu nedenle kritik önem taşır.

Açık liste

Seçmen partiye oy verirken aynı zamanda o partinin listesindeki belirli bir adayı da işaretler. Sandalyeler, parti içinde en çok tercih alan adaylara gider. Finlandiya ve Brezilya gibi ülkelerde uygulanır.

Karşılaştırma

• Kapalı liste: Parti içi denge kurmayı kolaylaştırır, liste bütünlüğü sağlar. Ancak milletvekilini seçmene değil parti yönetimine bağımlı kılar.
• Açık liste: Seçmene doğrudan söz hakkı verir. Buna karşın parti içi rekabeti sertleştirebilir ve kampanya maliyetini artırır.

Türkiye'deki tartışma

Tercihli oy uygulaması Türkiye'de geçmişte sınırlı biçimde denenmiş, ancak kalıcı hâle gelmemiştir. Konu, parti içi demokrasi tartışmalarında düzenli olarak gündeme gelir.

Adayları tanıyın

Kapalı liste usulünde bile adayları tanımak önemlidir. İl il aday listelerimizden bölgenizin adaylarını inceleyebilirsiniz.