Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi Nedir?

Türkiye, 2017 anayasa referandumuyla kabul edilen ve 2018 seçimlerinden itibaren uygulanan cumhurbaşkanlığı hükümet sistemiyle yönetilmektedir.

Temel değişiklikler

• Başbakanlık makamı kaldırıldı
• Yürütme yetkisi cumhurbaşkanında toplandı
• Cumhurbaşkanı yardımcılığı ihdas edildi
• Bakanlar cumhurbaşkanınca atanır oldu
• Cumhurbaşkanlığı kararnamesi düzenlemesi getirildi

Eşzamanlı seçim

Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimleri aynı gün yapılır. Bu düzenleme, iki organ arasında uyum sağlanması amacıyla getirilmiştir.

Karşılıklı fesih

Meclis, belirli bir çoğunlukla seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Cumhurbaşkanı da seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Her iki durumda da iki seçim birden yenilenir.

Kararname yetkisi

Cumhurbaşkanı, yürütme yetkisine ilişkin konularda kararname çıkarabilir. Ancak temel haklar, kişi hakları ve siyasi haklar kararnameyle düzenlenemez. Kanunla çelişen kararname hükümsüzdür.

Bütçe

Bütçe kanunu meclis tarafından kabul edilir. Bu, meclisin yürütme üzerindeki en güçlü denetim aracıdır.

Önceki sistemle karşılaştırma

Parlamenter sistemde hükümet meclisten güvenoyu alırdı ve meclise karşı sorumluydu. Yeni sistemde yürütme doğrudan halktan yetki alır ve güvenoyu mekanizması bulunmaz.